Back

ⓘ Հայոց Ձոր




                                               

Սասնայ ծռեր

"Սասնայ ծռեր" կամ "Սասունցի Դաւիթ", հայ ժողովրդական հերոսավէպը կամ էպոս։ Վիպասացներու եւ բանահաւաքներու կողմէ կոչուած է նաեւ "Սասնայ փահլեւաններ", "Սասնայ տուն", "Ջոջանց տուն", "Սասունցի Դաւիթ կամ Մհերի դուռ", "Դաւիթ եւ Մհեր", "Դաւիթի պատմութիւն", "Դաւիթի հեքիաթ" եւ այլն։ "Սասնայ ծռերը" ՝ հայ ազգային դիւցազնավէպը, ստեղծուած է միջնադարուն՝ արաբական արշաւանքներու ժամանակ։ Էպոսի գաղափարական ոգին հայ ժողովուրդի հերոսական մաքառումն է թշնամիներու դէմ՝ յանուն ժողովուրդի ազատութեան եւ անկախութեան, հայրենիքի եւ պետականութեան պահպանման։ Ոչ նիւթական՝ մշակութային ժառանգութեան պաշտպանութեան կառավարութի ...

                                     

ⓘ Հայոց Ձոր

Երուանդունիք, գաւառ Մեծ Հայքի Վասպուրական նահանգի կազմին մէջ, Վանայ լիճէն հարաւ-արեւելք, Հայոց ձոր գետի ընդարձակ հովիտէն ներս։

                                     

1. Աշխարհագրութիւն

Վանայ լիճին հարաւ-արեւելեան եզերքէն կը տարածուի մինչեւ Հայկական Տաւրոսի լեռնաշղթան։ Հիմնականօրէն կը համապատասխանէ հին Երուանդունիք գաւառին։ Հիւսիսէն սահմանակից էր՝ Տոսպ, հարաւ-արեւելքէն՝ Ռշտունիք, արեւելէն՝ Կուղանովիտ գաւառներուն։ Կլիման բարեխառն է, հողը՝ արգաւանդ։ Հարուստ է յատկապէս հացահատիկով։

                                     

2. Պատմութիւն

Անունը ծագած է Երուանդունի արքայատոհմի անունէն։ Երուանդունիները սկզբնապէս Ք․Ա․ 6-4 դարեր Երուանդունիքի մէջ եւ յարակից շրջաններուն մէջ ծաւալած են իրենց քաղաքական գործունէութիւնը։

Երուանդունիքի մէջ կը գտնուէր Հայք ամրոցը, որուն անունը կապուած է առաւելապէս Հայկ նահապետին հետ։ Հոս ըստ Մովսէս Խորենացիի, Հայկը սպաննած է Տիտանեան Բելը։

Ըստ աւանդական պատմութեան, Հայոց ձորին մէջ տեղի ունեցած է հայոց նախահայր Հայկին յաղթական ճակատամարտը աշուրա-բաբելական աշխարհակալ Բելին դէմ։ Ճակատամարտին տեղը Հայկ կառուցած է Հայք կամ Հայկաբերդ դաստակերտը, որուն անունով այնուհետեւ գաւառը կոչուած է Հայոց ձոր։ Միջին դարերուն մտած է Վասպուրականի իշխանութեան, ապա՝ թագաւորութեան մէջ։ Մինչեւ Ժթ. դարու վերջը գաւառը եղած է գրեթէ միատարր՝ հայաբնակ։ Քիւրտական ցեղերը հոն հաստատուած են յատկապէս 1896-ի հայկական կոտորածներէն ետք։ Հայոց ձորի հայերը բնաջնջուած են, իսկ փրկուածները տեղահանուած են 1915-ին՝ Մեծ Եղեռնի ատեն։

                                     
  • Տէր - Յարութիւնեան բեռնել պատկեր Քարայր - կացարան Այգեձոր - 1 - 1.6 211 Կոնդ թաղամասէն ձոր տանող գետնուղիի աջ կողմը, Այգեձոր թաղամասի տակ յայտնաբերուած 1974 բեռնել

Users also searched:

...
...
...