Back

ⓘ Հայաստանի քաղաքներ




                                               

Մեզիրէ

Մոզիրէ, Մեզերէ, Մեզրէ. քաղաք Արեւմտեան Հայաստանի՝ Խարբերդ քաղաքէն 5 քմ հարաւ-արեւմուտք, 1878 թուականին Խարբերդ նահանգի վարչական կեդրոնը:

                                               

Մոկք

Մոկք, նաեւ Մոկս Մեծ Հայքի 5-րդ նահանգը։ Հիւսիսէն եւ արեւելքէն սահմանակից էր Վասպուրականի հետ, արեւմուտքէն՝ Աղձնիքին, հարաւէն՝ Կորճայքին։ Նահանգի կենդրոնն եղած է Մոկս բերդաքաղաքը։

                                               

Հայերէն

Հայերէն, Հայաստանի Հանրապետութեան պետական լեզու։ Կը պատկանի հնդեւրոպական լեզուաընտանիքին։ Իր շուրջ հինգ հազար տարուան գոյութեան ընթացքին, հայերէնը հաղորդակցման մէջ մտած է տարբեր ժողովուրդներու, բազմաթիւ լեզուներու հետ. սակայն այն պահպանած է իր ինքնուրոյնութիւնը, քերականական կառուցուածքն ու բառապաշարին բառային հիմքին կամ հիմնապաշարին ինքնատիպութիւնը։ Հայոց լեզուով ստեղծուած է մեծ գրականութիւն։ Գրաբարով աւանդուած է հայ հին պատմագրութիւնը, գիտափիլիսոփայական, մաթեմաթիկական, բժշկագիտական, աստուածաբանական-դաւանաբանական գրականութիւնը։ Միջին գրական հայերէնով մեզ հասած են միջնադարեան հայ քնարերգութ ...

                                               

Քաշաթաղի շրջան

Քաշաթաղի շրջան, Արցախի Հանրապետութեան շրջան։ Կը գտնուի երկրի հարաւ-արեւմուտքը։ Կապող օղակ կը հանդիսանայ Հայաստանի եւ Արցախի Հանրապետութիւններուն միջեւ։

                                               

Դուինի Պաշարում

Դուինի պաշարում կամ Դուինի ճակատամարտ, ճակատամարտ, որ տեղի ունեցած է 6 դեկտեմբեր 640-ին, Բագրատունեաց Հայաստանի եւ Հայկական լեռնաշխարհ-ի վրայ ներխուժած արաբներու միջեւ։ Հայկական զօրքերը գլխաւորուած էին հայոց սպարապետ եւ Հայաստանի մարզպան Թէոդորոս Ռշտունիի, կողմէ, ով իր բանակով կը փորձէր կեցնել արաբական ուժերու ներթափանցումը Պարսկաստանէն Հարաւային Կովկաս:

                                               

Տաւուշի մարզ

Տաւուշի մարզը կը գտնուի Հայաստանի հիւսիսարեւելեան հատուածին մէջ։ Կ՚ընդգրկէ Իջեւանի, Տաւուշի նախկին՝ Շամշադին, Նոյեմբերեանի, Դիլիջանի տարածաշրջանները եւ 5 քաղաքներ՝ Իջեւան, Նոյեմբերեան, Բերդ, Դիլիջան եւ Այրում: Մարզը սահմանակից է Վրաստանին, հիւսիսէն եւ արեւելքէն՝ Ազրպէյճանին։ Հայաստանի պետական սահմանէն մարզին բաժին կ՚իյնայ մ 400 քմ հատուած, որմէ 352-ը՝ Ազրպէյճանի հետ։ Մարզի կեդրոնով դէպի հիւսիս-արեւելք կը հոսի Աղստեւ գետը: Ամենացած կէտը կը գտնուի Դեբեդաւան գիւղի մօտ 380 մ, ամենաբարձր կէտը՝ Միափորի լեռնաշղթայի Մուրղուզ լեռն է 2993 մ։ Հայաստանի Տաւուշի մարզը կը տարածուի Փոքր Կովկասի լեռնաշղթա ...

                                               

Եղեգնաձոր

Եղեգնաձոր, քաղաք՝ Հայաստանի Վայոց Ձորի մարզի մէջ գտնուող մարզկեդրոն, Արփա գետի աջ ափին, Երեւանէն մօտ 120 քմ հարաւ-արեւելք։ Կը գրաւէ Վայքի արեւմտեան մասը։ Մինչեւ 1935 բնակավայրը Քեշիշքենդ կը կոչուէր, ապա Միկոեան, վերանուանուեցաւ Խորհրդային Միութեան ականաւոր քաղաքական գործիչ Անաստաս Միկոեանի պատուին։

                                               

Մոնկոլ-թաթարներու Տիրապետութիւնը Հայաստանի Մէջ

Մոնկոլ-թաթարներու տիրապետութիւնը Հայաստանի մէջ հաստատուած է 13-րդ դարու ընթացքին։ Այս մէկը հայոց պատմութեան մեջ կեդրոնասիական ցեղերու երկրորդ յարձակումն էր՝ սելճուք-թուրքերէն ետք ։ Մոնկոլներու տիրապետութիւնը Հայաստանի մէջ վերջնականապէս անկում կ՝ ապրի 14-րդ դարին, երբ Հայկական լեռնաշխարհը դարձած է թուրքմենական 2 ցեղախումբերու՝ Կարակոիւնլուներու, ապա՝ Ակկոյունլուներու տերութեան մասը։

                                               

Արագած

Արագած, Հայաստանի Հանրապետութեան ամենաբարձր կէտը, բարձրութիւնը՝ 4090.1 մեթր: Այն շրջապատէն մեկուսացած, վահանաձեւ փռուած զանգուած մըն է՝ մօտ 200 ք.մ. շրջագիծով: Իր վահանակերպ տարածուած լանջերուն հետ միասին կը գրաւէ մօտ 4000 քմ² տարածութիւն՝ Արարատեան ու Շիրակի դաշտերուն, Ախուրեան ու Քասախ գետերու միջեւ: Երեք կողմէն անոր դրացի են հիւսիսէն՝ Շարայի, արեւելքէն՝ Արայի, հարաւ-արեւմուտքէն՝ Մեծ Արտենիի լեռները: Եղած է պատմական Մեծ Հայքի Արագածոտն, Շիրակ եւ Նիգ գաւառներու սահմաններուն մէջ: Այժմ կը մտնէ Արագածոտնի եւ Շիրակի մարզերու տարածքին մէջ եւ ունի կեդրոնական դիրք:

                                               

Ս. Թադէոս Առաքեալ

Ս. Թադէոս Առաքեալ քրիստոսի աշակերտներէն մէկն էր։ Քրիստոնէութիւնը քարոզելու համար գնաց ասորիներու Եդեսիա քաղաքը: Ասորիներու Աբգար թագաւորը հիւանդ էր։ Ան Յիսուսին լուր ղրկած էր, որ գայ եւ զինք բժշկէ, սակայն Յիսուս զբաղած ըլլալով խոստացած էր, որ իր աշակերտներէն մէկը կուղարկէ իր մօտ: Թադէոս Առաքեալին Եդեսիա մուտքով Յիսուսի խօսքը կը կատարուէր: Թադէոս թագաւորին արքունիքը մտնելով Յիսուսին կեանքը, գործերն ու պատուիրանները կը գարոզէ: Աբգար թագաւոր անոր խօսքերէն ազդուելով կը հաւատայ Յիսուսին եւ հրաշքով կը փրկուի իր հիւանդութենէն: Ս. Թադէոս քրիստոնէութիւնը քարոզեց նաեւ ժողովուրդին, որմէ ազդուելով բազ ...

                                               

Ռուբինեաններ

Ռուբինեաններու նահապետն ու անուանադիրն է մեծ իշխան Ռուբէնը։ Ան աքսորեալ Գագիկ Բ. Բագրատունի թագաւորի դաւադրական մահէն ետք անոր այն թիկնապահներէն է, ով կը գլխաւորէ Լեռնային Կիլիկիոյ հայերուն պայքարը Բիւզանդական կայսրութեան դէմ, կը թօթափէ Բիւզանդիոյ գերիշխանութիւնը, կը հիմնադրէ անկախ եւ կայուն հայկական իշխանապետութիւն։

                                               

Վաղարշապատ

Վաղարշապատ, քաղաք Հայաստանի Արմաւիրի մարզին մէջ։ Հայաստանի քաղաքներէն մեծութեամբ 4-րդն է։ Վաղարշապատ կայ 5 եկեղեցի, որոնցմէ մէկը՝ Էջմիածնի Մայր Տաճարը, Հայաստանի գլխաւոր եկեղեցին է եւ կը գտնուի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի համալիրին մէջ, որ Հայ Առաքելական Եկեղեցւոյ հոգեւոր եւ վարչական կեդրոնն է։ Վաղարշապատն ունի գլխաւոր ճանապարհ դէպի մայրաքաղաք Երեւան։ Միացուած է Երեւանին գիւղերով։ Վաղարշապատէն դէպի Երեւան մայրուղին 15-16 քմ է։

                                               

Աբովեան (քաղաք)

Քաղաքը կը գտնուի ծովի մակերեւոյթէն 1360 մ բարձրութեան վրայ։ Հեռաւորութիւնը Երևանէն՝ 10 քմ է դէպի հիւսիս-արեւելք եւ մարզի կեդրոն Հրազդանէն՝ 36 քմ դէպի Հարաւ-արեւելք։ Կը համարուի Երևան քաղաքի արբանեակը։ Աբովեան քաղաքով կանցնի Երեւանը հանրապետութեան Հիւսիս-արեւելեան մասին կապող ճանապարհը, իրար կապելով Երևան, Աշտարակ, Հրագդան քաղաքները եւ շրջանի գիւղերը տանող խճուղիները։ Աբովեան քաղաքը կը գտնուի Երևան–Սեւան երկաթուղիի յատման վայրին վրայ։ Այս պատճառով ալ Աբովեանը երբեմն կանուանուի Երեւանի "հիւսիսային դուռը" ։

                                               

Արթիկ

Արթիկ, քաղաք՝ Հայաստանի Շիրակի մարզին մէջ, մարզի կեդրոնէն 20 ք․մ․ հարաւ-արեւելք, 105 ք․մ․ դէպի հիւսիս-արեւմուտք՝ Երեւանէն։ Կը գտնուի Արագած լեռան հիւսիս-արեւմտեան լանջին։ Քաղաքին մէջէն կանցնի Մարալիկ-Արթիկ-Կիւմրի երկաթուղին։ Տուեալ պահուն երկաթուղիի շահագործման կարգավիճակը անյայտ է։

                                               

Արճէշի "Խորտակուած Քաղաք"ը

Հին Արճէշ․ անոր մէկ մասը այժմ Չելեբիբաղ կը կոչուի։ Հայկական հնագոյն քաղաքներէն։ Հին անունով՝ Արզաշկու․ Վանի թագաւորութեան առաջին մայրաքաղաք ։ Կը գտնուի Մեծ Հայքի Տարօն նահանգին, Արճէշ գաւառին մէջ, Վանայ լիճին հիւսիսային ափին։ Կը պատկանէր Գնունի նախարարական տան, իսկ 1000 թուականէն ետք՝ Արծրունիներուն։

                                               

Արտաշատ

Արտաշատ, քաղաք Հայաստանի Արարատի մարզին տարածքին։ Կը գտնուի Արաքս գետի ափին, Արարատեան դաշտին մէջ՝ Երեւանէն 30 ք.մ. հարաւ-արեիելք։ Կառուցուած է հայոց Արտաշէս Ա. արքայի կողմէն Ք.Ա. 176-ին եւ ծառայած է, որպէս՝ Մեծ Հայքի մայրաքաղաք Ք.Ա. 185 - Ք.Ե. 120։

                                               

Գիւմրի

Գիւմրի, Յուլիսինը՝ 20 °C առաւելագոյնը՝ 34 °C։ Տարեկան տեղումները 500 մ.մ. են։ Կը գտնուի 8-9 աստիճանի երկրաշարժային գօտիի վրայ։ Վերջին ուժեղ երկրաշարժը տեղի ունեցած է 1988 թուականի Դեկտեմբեր 7-ին։ Նախորդ երկրաշարժը տեղի ունեցած է 1926 թուականի Հոկտեմբեր 22-ին։ Զինանշանը հաստատուած է 2001 թուականին։ Զինանշանի վրայի պատկերները ունին հետեւեալ նշանակութիւնը. Յովազը Բագրատունիներու զինանշանն է։ Վերջիններուս նստավայրը եղած է Շիրակի մարզէն ներս։ Կամարը, Արագած սարն ու եկեղեցին, կ՛արտայայտեն Գիւմրի քաղաքին բնորոշ բնութեան եւ ճարտարապետական տարրերը։ Լուսաւորիչի կանթեղ, ըստ առասպելի՝ Լուսաւորիչի կանթ ...

                                               

Իջեւան

Իջեւան, քաղաք Հայաստանի Տաւուշի մարզին մէջ։ Կը գտնուի Աղստեւ գետի ափին՝ Երեւանէն 142 քմ հեռաւորութեան վրայ։ Մարզի վարչական կեդրոնն է։

                                               

Ծաղկաձոր

Ծաղկաձոր, քաղաք Հայաստանի Կոտայքի մարզին մէջ, իր Կաթողիկէ 15-րդ դար, Սուրբ Նշան եկեղեցի 11-րդ դար եւ Սուրբ Գրիգոր Լուսաւորիչ եկեղեցի 1003 թ. եկեղեցիներով, համալիրէն 200 մ. արեւմուտք՝ Սուրբ Յարութիւն եկեղեցի 1228 թ. Կոնստանտինովկայ։

                                     

ⓘ Հայաստանի քաղաքներ

  • բնակչութեան քանակով ու մշակութային նշանակութեամբ Հայաստանի Հանրապետութեան երկրորդ քաղաքն է, կը գտնուի Հայաստանի հիւսիս - արեւմտեան կողմը Շիրակ մարզին մէջ, Ախուրեան
  • արքունիքը, ինչպէս նաեւ Արմաւիրի բնակչութեան մէկ մասը Կը կառուցուին այլ քաղաքներ Զարեհաւանը, Զարիշատը, Սամոսատը, Արշամաշատը եւ այլն Ալեքսանտր Մակետոնացիի
  • Թուրքիոյ արեւելեան մասին մէջ պատմական Արեւմտեան Հայաստանի Կարս նահանգի մայրաքաղաքը Կարսը, ինչպէս եւ Հայաստանի միջնադարեան քաղաքներէն մէկը եղած է, նախ եղած
  • ճամբորդութիւններ կը կատարէ դէպի Եւրոպայի, Ափրիկէի եւ Մերձաւոր Արեւելքի 41 քաղաքներ Կ երթայ Արեւմտեան Հայաստան իր պապերուն տունը Կ ուսումնասիրէ 1915 - ի Մեծ Եղեռնի
  • ղրկէ Կովկաս Որոշ ժամանակ մը անոնք կը շրջագային Բաթում եւ ուրիշ հայաշատ քաղաքներ ապա առանց Հրաչեայի կը մեկնին Երեւան եւ կը միանան Առաջին պետթատրոնի կազմին
  • Մուշ, Արեւմտեան Հայաստանի քաղաքներէն Մուշ քաղաքը կը գտնուի Արեւմտեան Հայաստանի Պիթլիս նահանգի Մշոյ գաւառի մէջ. գաւառի կեդրոնն էր ու հայոց թեմակալի
  • Օրտու եւ շատ ուրիշ կարեւոր քաղաքներ Քսենոֆոն իր Նահանջ Բիւրուն երկին մէջ, կը նկարագրէ Պոնտոսի յոյներուն եւ Հայաստանի հայերուն հիւրասիրութիւնը, անոնց
  • մալակասի Sebastia, Sebastea, Sebasteia, յուն Σεβάστεια քաղաք Արեւմտեան Հայաստանի մէջ, պատմական Փոքր Հայքի տարածքին, ներկայիս Թուրքիա Մինչեւ 1915 թ. հանդիսացած
  • Արհեստագործութեան եւ յատկապէս առեւտուրի շնորհիւ հիմնուեցան տասնեակ միջնադարեան քաղաքներ առաջադիմեցին հինէն եկող քաղաքները, զարգացաւ քաղաքային կեանքը Տնտեսութեան
Չարենցաւան
                                               

Չարենցաւան

Չարենցաւան, քաղաք Հայաստանի Կոտայքի մարզի մէջ, մարզկեդրոնէն 12 ք․մ․ հարաւ-արեւմուտք։ Հիմնադրուած է 1947 թուականի Փետրուար 23-ին, որպէս աւան "Լուսաւան" անուանամբ։ 1961 թուականին ստացած է քաղաքի կարգավիճակ, իսկ 1967 թուականի Սեպտեմբեր 23-ին վերանուանուած՝ Չարենցաւան, ի յիշատակ բանաստեղծ Եղիշէ Չարենցի։ Քաղաքը կը գտնուի Հրազդան գետի ափին, Երեւանէն 25 ք․մ․ հիւսիս։ Քաղաքի մօտակայքէն կ՛անցնի երկաթագիծ, ինչպէս եւ M4 մայրուղին, զոր կը միացնէ Երեւանը Կոտայքի եւ Գեղարքունիքի մարզերուն հետ։

Users also searched:

...
...
...